نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
چکیده
زمینه و هدف: والدآزاری به عنوان یکی از اشکال کمتر شناختهشده خشونت خانوادگی میتواند پیامدهای روانی، اجتماعی و عملکردی گستردهای برای والدین و سایر اعضای خانواده به همراه داشته باشد. شناسایی عوامل خانوادگی مؤثر بر این پدیده، میتواند در طراحی مداخلات مشاورهای و توانبخشی خانوادهمحور نقش مهمی ایفا کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش تعدیلگر سبکهای فرزندپروری در رابطه بین تعارض زناشویی و والدآزاری در مادران دارای فرزند نوجوان انجام شد.
روش: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی با طرح تحلیل تعدیلگر انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی مادران دانشآموزان دختر دوره متوسطه اول و دوم شهر گندمان در سال ۱۴۰۴ بود که از میان آنها، بر اساس جدول کرجسی و مورگان، ۲۴۰ نفر به روش نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه تعارضات زناشویی، مقیاس والدآزاری دختر-مادر (PAS-GM) و پرسشنامه سبکهای فرزندپروری بامریند بود. دادهها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون تعدیلگر در نرمافزار SPSS نسخه ۲۹ تحلیل شدند.
یافتهها: یافتهها نشان داد بین تعارض زناشویی و والدآزاری رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. همچنین، سبک فرزندپروری مقتدرانه با والدآزاری رابطه منفی و معنادار، و سبکهای فرزندپروری سهلگیرانه و مستبدانه با والدآزاری رابطه مثبت و معنادار داشتند. نتایج تحلیل رگرسیون تعدیلگر نشان داد سبکهای فرزندپروری مقتدرانه و سهلگیرانه، رابطه تعارض زناشویی و والدآزاری را تعدیل میکنند؛ در حالی که سبک فرزندپروری مستبدانه نقش تعدیلگر معناداری در این رابطه نداشت.
نتیجهگیری: یافتههای این پژوهش بیانگر آن است که تعارض زناشویی میتواند یکی از عوامل خطر مرتبط با افزایش والدآزاری باشد و سبکهای فرزندپروری در نحوه بروز این رابطه نقش تعیینکنندهای ایفا میکنند. بر این اساس، مداخلات مشاورهای و توانبخشی خانوادهمحور با تأکید بر کاهش تعارضات زناشویی و تقویت سبک فرزندپروری مقتدرانه میتوانند در پیشگیری از والدآزاری و ارتقای کارکرد روانی اجتماعی خانواده مؤثر باشند.
کلیدواژهها
موضوعات
)