نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسنده
کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی دانشگاه علوم پزشکی آزاد واحد قم، ایران
چکیده
زمینه و هدف: بازنگری بررسیهای انجام شدۀ دو دهه اخیر در زمینه همهگیرشناسی خودکشی در ایران نشان میدهد که میزان شیوع خودکشی و اقدام به آن، در بیشتر استانهای کشور بهویژه در میان نوجوانان و جوانان رو به افزایش است. این مطالعه با هدف مقایسه مهارتهای مقابله با استرس، کیفیت زندگی و تابآوری در افراد 15 – 25 ساله اقدام به خودکشی و افراد عادی در شهرستان قم انجام شد.
روش: طرح پژوهش از نوع علی- مقایسهای بود. جامعۀ آماری تحقیق حاضر، کلیه افراد 15 – 25 ساله در سال 1400 که اقدام به خودکشی کرده ساکن در شهرستان قم و مراجعهکننده به کلینیکها و مراکز مشاوره و بیمارستانها به تعداد 2640 نفر بود که از بین آنها 30 نفر به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. سپس 60 نفر از افراد عادی بهصورت همتاسازی از لحاظ سن، تحصیلات و وضعیت تأهل و به شیوه در دسترس انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامه مقابله با استرس اندلر و پارکر (1990)، پرسشنامه کیفیت زندگی (1986)، پرسشنامه اقدام برای خودکشی می و کلونسکی (2013) و پرسشنامه تابآوری روانشناختی کانر و دیودیسون (2003) استفاده شد. بهمنظور تجزیهوتحلیل دادهها از تحلیل واریانس چند متغیری بهوسیله نرمافزار آماری SPSS 25 استفاده شد.
یافتهها: تحلیل واریانس چند راهه نشان داد که میانگین سبکهای مقابله مسئلهمدار، کیفیت زندگی و تابآوری در بین اقدامکنندگان به خودکشی بهطور معناداری در سطح 0/05 کمتر از افراد بدون اقدام به خودکشی بود. نمرات سبکهای هیجان مدار در افراد اقدام به خودکشی بهطور معناداری بالاتر از نمره افراد عادی است (0/01>p). همچنین بین افراد اقدامکننده به خودکشی و عادی در متغیرهای کیفیت زندگی و تابآوری روانشناختی تفاوت معنادار وجود دارد. به این معنا که نمرات کیفیت زندگی و تابآوری روانشناختی در افراد اقدام به خودکشی بهطور معناداری پایینتر از نمره افراد عادی است (0/01>p).
نتیجهگیری: این مطالعه عواملی را شناسایی کرد که ممکن است افراد دارای افکار خودکشی را از پیشرفت به سمت خودکشی محافظت کند. برنامههای پیشگیری از خودکشی را میتوان با تغییر از رویکرد مبتنی بر نقص به رویکرد مبتنی بر نقاط قوت از طریق ارتقای تابآوری، کیفیت زندگی و کاهش مقابله ناسازگار، بهینه کرد.
کلیدواژهها
موضوعات