نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 گروه روانشناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.
2 گروه روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اسلامشهر، تهران، ایران.
چکیده
زمینه و هدف:رفتارهای پرخطر در دوره نوجوانی از مسائل مهم سلامت روان هستند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه وابستگی به اینترنت، دلزدگی تحصیلی و احساس تنهایی با رفتارهای پرخطر و تعیین توان پیشبینیکنندگی همزمان این متغیرها در دختران دوره متوسطه دوم انجام شد.
روش: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش کمی و از نوع توصیفی ـ همبستگی بود که در سال ۱۴۰۵ در ناحیه دو شهر کرمانشاه انجام شد. جامعه آماری شامل ۲۱۲۰ دانشآموز دختر دوره متوسطه دوم بود که ۲۸۶ نفر با روش نمونهگیری خوشهای انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از آزمون اعتیاد به اینترنت یانگ (یانگ، ۱۹۹۸)، مقیاس دلزدگی تحصیلی برسو، سالانووا و شوفلی (۲۰۰۷)، مقیاس احساس تنهایی یوسیالای نسخه سوم (راسل، ۱۹۹۶) و پرسشنامه رفتارهای پرخطر شجاعیباغینی (۱۳۸۷) استفاده شد. دادهها با استفاده از آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی چندگانه همزمان تحلیل شدند.
یافتهها: بین وابستگی به اینترنت و رفتارهای پرخطر رابطه مثبت و معنادار وجود داشت (r=۰/۴۶، P<۰/۰۰۱). همچنین بین دلزدگی تحصیلی و رفتارهای پرخطر (r=۰/۴۱، P<۰/۰۰۱) و بین احساس تنهایی و رفتارهای پرخطر (r=۰/۵۴، P<۰/۰۰۱) رابطه مثبت و معنادار مشاهده شد. در رگرسیون همزمان، وابستگی به اینترنت (β=۰/۳۱، P<۰/۰۰۱)، دلزدگی تحصیلی (β=۰/۲۹، P<۰/۰۰۱) و احساس تنهایی (β=۰/۳۴، P<۰/۰۰۱) توانستند رفتارهای پرخطر را بهطور معناداری پیشبینی کنند. مقدار R=۰/۵۹، R²=۰/۳۴ و F=۲۴/۸۳ (P<۰/۰۰۱) نشان داد که این سه متغیر در مجموع ۳۴ درصد از واریانس رفتارهای پرخطر را تبیین میکنند.
نتیجهگیری: یافتهها بر ضرورت توجه همزمان به وابستگی به اینترنت، دلزدگی تحصیلی و احساس تنهایی در برنامههای پیشگیری از رفتارهای پرخطر تأکید دارند. غربالگری دانشآموزان و مداخلات مدرسهمحور با تمرکز بر مدیریت استفاده از اینترنت، کاهش فشار و فرسودگی تحصیلی، تقویت روابط با همسالان و افزایش حمایت اجتماعی میتواند مورد توجه مشاوران مدارس و متخصصان حوزه نوجوانان قرار گیرد.
کلیدواژهها
موضوعات
)